سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
222
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)
و در غير اينمواضع كه مقصود فعل ماضى و ظرف و صفات است استتار ضمير جايز مىباشد . قوله : و ذلك فى مواضع : مشار اليه « ذلك » استتار وجوبى ضمير مىباشد . قوله : و هو الماضى : ضمير « هو » به ماعدا هذه راجع است و مثال استتار ضمير در فعل ماضى مانند : زيد ضرب كه ضمير « هو » در آن مستتر است . قوله : و الظّرف : مانند : زيد فى الدّار كه در متعلّق « فى الدّار » يعنى استقرّ ضميرى است كه به زيد راجع مىباشد . قوله : و الصّفات : مانند جائنى زيد الكريم ، كه در « الكريم » يعنى صفت « زيد » ضمير « هو » مستتر است كه بموصوف يعنى « زيد » عود مىكند . متن : « 61 » و ذو ارتفاع و انفصال انا هو * و انت و الفروع لا تشتبه تجزيه و تركيب ذو ارتفاع : مضاف و مضاف اليه ، خبر مقدّم . و انفصال : معطوف است به « ارتفاع » . انا : مبتداء مؤخّر است . هو : معطوف است به « انا » بحذف عاطف و همچنين است « انت » . و : عاطفه . الفروع : مبتداء . لا تشتبه : به صيغه فعل نهى ، خبر است براى « الفروع » . ترجمه : و ضمير مرفوع و منفصل عبارتست از : انا ، هو و انت و فروع اين الفاظ را